İngiltere'de kamu maliyesine ilişkin son veriler, borç yükünün tarihi bir eşiği geçtiğini ortaya koydu. İngiltere Ulusal İstatistik Ofisinin (ONS) 21 Ekim'de açıkladığı verilere göre, ülkenin net kamu borcu eylül ayı sonunda 3 trilyon 5 milyar sterline yükseldi.

Böylece İngiltere tarihinde ilk kez kamu borcu 3 trilyon sterlin sınırının üzerine çıktı. Geçen yılın aynı dönemine kıyasla borç stokundaki artış 91,7 milyar sterline ulaştı.

Açıklanan rakam, kamu sektörünün toplam yükümlülüklerinden likit varlıkların düşülmesiyle hesaplanan net borç göstergesini ifade ediyor.

İngiltere'nin kamu borcu ilk kez Şubat 2010'da 1 trilyon sterlini aşmış, Haziran 2020'de ise Covid-19 salgını sırasında 2 trilyon sterlin sınırını geçmişti. Son altı yılda borca yaklaşık 1 trilyon sterlin daha eklenmiş oldu.

Borç miktarındaki yükselişe rağmen millî gelire oranında farklı bir görünüm ortaya çıktı. Eylül sonunda borcun gayrisafi yurt içi hasılaya oranı yüzde 94 olarak hesaplandı. Bu oran geçen yılın aynı döneminden 0,7 puan düşük kaldı.

Dolayısıyla kamu borcunun nominal tutarı artarken ekonominin büyüklüğüne kıyasla taşıdığı yük bir önceki yıla göre sınırlı ölçüde azaldı. Ancak borç/GSYH oranı hâlâ 1960'ların başından bu yana görülen yüksek seviyelerde bulunuyor.

Eylül ayında 10,9 milyar sterlinlik faiz yükü

İngiltere'de borç stokundaki yükselişin yanı sıra finansman maliyetlerindeki artış da kamu bütçesini zorlamaya başladı.

ONS verilerine göre merkezi yönetimin eylül ayına ilişkin borç faizi yükümlülüğü 10,9 milyar sterline ulaştı.

Bu tutar, aylık kayıtların başladığı 1997 yılından bu yana görülen en yüksek eylül ayı faiz gideri oldu. Geçen yılın aynı ayına göre faiz maliyetleri 1,6 milyar sterlin, yani yüzde 16,6 arttı.

Faiz giderlerinin resmî tahminlerin 2 milyar sterlin üzerine çıkması, bütçe üzerindeki baskının beklenenden daha güçlü olduğunu gösterdi.

İngiltere'nin borçlanma maliyetlerinde enflasyona endeksli devlet tahvilleri önemli rol oynuyor.

Ülkede bazı tahvillerin anapara değerleri perakende fiyat endeksindeki değişimlere göre güncelleniyor. Enflasyon yükseldiğinde bu tahvillere ilişkin faiz yükümlülükleri de artıyor.

Eylül ayında hesaplanan 10,9 milyar sterlinlik faiz giderinin yaklaşık 4 milyar sterlinlik bölümü enflasyona endeksli tahvillerin anapara değerindeki artıştan kaynaklandı.

Bu tutar, tamamı eylül ayında nakit olarak ödenmiş bir gider anlamına gelmiyor. Tahvillerin vadesi boyunca tahakkuk eden yükümlülükler de faiz maliyetine dahil ediliyor.

Petrol ve enerji fiyatlarındaki yükselişin enflasyon üzerindeki etkileri, İngiltere'nin borçlanma maliyetlerine ilişkin riskleri artırıyor.

Bütçe açığı beklentiyi aştı

İngiltere'de kamu sektörünün eylül ayındaki net borçlanma ihtiyacı 24,5 milyar sterlin olarak gerçekleşti. Bu tutar geçen yılın aynı döneminden 1,8 milyar sterlin daha yüksek olurken İngiltere Bütçe Sorumluluk Ofisinin (OBR) tahminini de 1,9 milyar sterlin aştı.

Eylül ayı borçlanması, 2020'den sonraki en yüksek ikinci eylül ayı seviyesi olarak kayıtlara geçti.